Çin'liler Sokakta yürüyen Uygurların tespiti için teknoloji geliştirdiler

Çin merkezli teknoloji şirketi Huawei'nin, yayalar arasında Uygur olanları tespit eden bir sistemin patentini almak için başvuru yaptığı belirtildi.

Bilim ve Teknoloji 14.01.2021, 03:40
Çin'liler Sokakta yürüyen Uygurların tespiti için teknoloji geliştirdiler

ABD merkezli bir araştırma şirketinin paylaştığı belge başvuru yapıldığını doğruluyor. Çin merkezli başka bazı teknoloji şirketleri de benzer başvurular yapmıştı.

Huawei yetkilileri daha önce hiçbir teknolojik sistemlerinin etnik grupları tespit etmek için tasarlanmadığını söylemişti. Şirket şimdi ise patenti değiştirme planları yapıyor.

BBC Türkçe’de yer alan habere göre şirket, Çin’in patent sağlayan yetkili kurumu Ulusal Fikri Mülkiyet Hakkı İdaresi’ne (CNIPA), Çince belgelerde Uygurlara yapılan her türlü atfın silinmesi için izin talebinde bulunduğunu belirtti.

Çin; ağırlıklı olarak ülkenin kuzeybatısında Sincan Uygur Özerk Bölgesi’nde yaşayan Müslüman Uygur Türklerine karşı yüksek teknoloji ürünü gözetim sistemleri kullanmak, Uyguları çalışma kamplarında gözaltında tutmakla ve çocukları ailelerinden ayırmakla suçlanıyor. Pekin yönetimi ise kampların gönüllülük temelinde eğitim ve öğretim imkanları sunduğunu söylüyor.

İnsan Hakları İzleme Örgütü’nden (HRW) Maya Wang, “Çin Kamu Güvenliği Bakanlığı’nın video gözetim ağlarının bir teknik talebi de etnik saptama, özellikle de Uygular için” diyor ve uygulamalara ilişkin şu yorumu yapıyor:

“Dünyanın geri kalanında bu tip insanları hedef almak, etnik özellikler temelinde zulüm yapmak kesinlikle kabul edilmezken, Çin’de yaşamın birçok alanında Uygurların ayrımcılığa, zulme uğramasına karşı çıkılamıyor çünkü Uyguların Çin’de gücü yok.”
Beden hareketleri

Huawei bu sistemin patentini almak için, Çin Bilim Akademisi ile birlikte ilk olarak Temmuz 2018’de başvuruda bulundu.

Patent başvurusunda, sokaklarda video ve görüntü kaydı alınan, fotoğrafları çekilen yayaların bazı özelliklerinin belirlenmesi için yapay zeka tekniklerinin sağladığı derin öğrenme yöntemleri tanımlanıyor.

Bu özellik, bedenin farklı duruş ve hareketlerinin sonuçları nasıl etkilediğine odaklanıyor, örneğin bir kişi oturuyorsa veya ayaktaysa tespit edebiliyor.

Ama belge, bir bireyin hedef alınabilecek özelliklerine atıfları da listeliyor, atıflar arasında “ırk” (Han, Uygur) atıfları da var.

Huawei sözcüsü, bu atfın belgeye dahil edilmemiş olması gerektiğini söyledi.

Sözcü, “Huawei her türlü ayrımcılığa karşı çıkıyor, buna teknolojinin etnik ayrımcılık için kullanılması dahil” dedi ve şöyle devam etti:

“Bireylerin ırklarının tespit edilmesi araştırma ve geliştirme projesinin hiçbir zaman parçası olmamıştı. Başvuruya hiçbir zaman dahil edilmemeliydi. Bunu değiştirmek için proaktif adımlar atıyoruz. Yeni ve değişen teknolojinin, en üst seviye dikkat ve dürüstlük çerçevesinde gelişiminin ve uygulamasının sağlandığından emin olmak için çalışmaya devam ediyoruz.”

“GİZLİ” BELGE

Patent, video gözetim araştırma grubu IPVM tarafından ortaya çıkarıldı. Grup daha önce de Huawei’nin “Uygur uyarı sistemi” üzerine çalıştığını gösteren ayrı bir “gizli” belgeyi ortaya çıkarmıştı.

Huawei, belgeyle ilgili olarak bahsi geçen sistemin “gerçek dünyayı yansıtmadığını, bir denemeye atıf yaptığını” ifade etmiş ve insanların etnik özelliklerini tespit eden sistemlerin satışının yapıldığı iddialarını reddetmişti.

İngiltere Parlamentosu Dış İlişkileri Komitesi Başkanı Tom Tugendhat, Çarşamba günü yaptığı açıklamada, “Çin teknoloji devlerinin Uygur halkı üzerindeki zalim saldırıları desteklemesi, tüketiciler ve toplum olarak bizlere, hangi ürünü satın aldığımız veya hangi şirketleri ödüllendirdiğimiz konusunda daha dikkatli olmamız gerektiğini gösteriyor” dedi.

Aynı zamanda İngiltere’de iktidardaki Muhafazakar Parti’nin de Çin Araştırma Grubu Başkanı da olan Tugendhat, “Baskıcı bir rejim tarafından kullanılması için geliştirilen etnik-etiketleme teknolojisi açıkça bizim standartlarımıza uyan bir tavır değildir” diye konuştu.

YÜZ TANIMA YAZILIMI

IPVM ayrıca, Çin yapay zeka şirketi Sensetime ve görüntü tanıma uzmanı Megvii tarafından başvurusu yapılan ve Uygurlara atıflarda bulunan bazı patent belgelerine de ulaştı.

Sensetime’ın Temmuz 2019 tarihli belgesinde, yüz tanıma yazılımlarının “güvenlik koruma” yöntemlerinin daha etkili kullanılması inceleniyor. Buna örnek olarak da “orta yaşlı, gözlüklü ve sakallı bir Uygur” için arama yapılması veya maske takan bir Uygur gösteriliyor.

Sensetime sözcüsü yapılan atıfların “üzücü” olduğunu söyledi ve “Sorumluluklarımızın önemini biliyoruz. Bu nedenle 2019 ortasında Yapay Zeka Ahlak Kuralları belirledik” dedi. Sözcü, yapılan atfın da bu tarihin öncesine dayandığını ifade etti.

“ETNİK ETİKETLEME” ÇÖZÜMLERİ

Megvii’nin Haziran 2019 patenti de veri tabanında yanlış etiketlenen yüz resimlerinin yeniden etiketlenmesinin yöntemlerini belirliyor.

Belgede, sınıflandırmanın etnik özellikleri temel alabileceği belirtiliyor, örneğin “Han, Uygun, Han-değil, Uygur-değil ve bilinmiyor.”

Şirket açıklama yaparak patent başvurusunu çektiğini belirtti:

* Mevgii, 2019’daki patent başvurumuzda kullanılan dilin yanlış anlaşılmaya açık olduğunu kabul ediliyor. Megvii, etnik ve ırk temelli etiketleme çözümleri sunan satışları geliştirmemiştir ve geliştirmeyecektir.

* Megvii, geçmişte de ticari gelişimlere odaklandığımızı ve pazarlama, satış ve operasyon malzemeleri konusunda uygun kontrolleri sağlayamadığımızı kabul ediyor. Bu durumu düzeltmek için gerekli önlemleri alıyoruz.

ATIŞ-TEŞHİS MODELİ

IPVM, Çin’in iki büyük teknoloji şirketi Alibaba ve Baidu tarafından da görüntü-teşhis patentleri başvurusu yapıldığını belgeledi. Bu iki şirketin patent başvurusunda da insanların etnik yapıları temelinde sınıflandırma yapıldığı atfı var ama spesifik olarak Uygurların adı geçmiyor.

Alibaba’nın açıklaması şöyle:

* Irksal veya etnik ayrımcılık veya her türlü fişleme politikamız ve değerlerimizin ihlalidir. Teknolojimizin spesifik etnik grupları hedef almak için kullanılması niyetinde hiç olmadık ve buna hiçbir zaman izin vermeyeceğiz.”

Baidu da şu açıklamayı yaptı:

* Patent başvurusu yaparken alınan notlar teknik açıklamaları örneklendirmek anlamına gelir. Bu örnekte de atıf-teşhis modelinin tanımlanması buluşun uygulanmasına yönelik beklentilerin temsili için kullanılmıştır. Teknolojimizi belirli spesifik etnik grupları hedef alma veya tespit etme amaçlı kullanmıyoruz ve kullanılmasına da izin vermeyeceğiz.

İnsan Hakları İzleme Örgütü’nün ise hala bu konudaki bazı kaygıları hala giderilmiş değil. Örgütten Maya Wang bu kaygıları şu sözlerle dile getiriyor:

* Çin polisine video-gözetim yazılımları ve sistemleri satan her şirket, polisin taleplerini karşılamakla sorumludur, buna etnik özellikler temelinde yapılan gözaltılar dahil.

* Bu şirketlerin yapacağı en doğru şey, gözetim ekipmanlarının, yazılımların ve sistemlerinin Çin polisine satışını derhal durdurması olur.

Yorumlar (0)
19°
açık
Namaz Vakti 25 Ocak 2021
İmsak 06:46
Güneş 08:14
Öğle 13:21
İkindi 15:55
Akşam 18:19
Yatsı 19:42
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 20 44
2. Galatasaray 20 39
3. Fenerbahçe 19 39
4. Gaziantep FK 20 35
5. Trabzonspor 20 33
6. Hatayspor 20 32
7. Alanyaspor 19 31
8. Karagümrük 20 30
9. Malatyaspor 20 27
10. Antalyaspor 20 26
11. Göztepe 20 25
12. Rizespor 20 25
13. Sivasspor 19 24
14. Başakşehir 20 24
15. Konyaspor 20 23
16. Kasımpaşa 19 22
17. Kayserispor 19 19
18. Gençlerbirliği 20 19
19. Ankaragücü 19 18
20. Erzurumspor 20 17
21. Denizlispor 20 14
Takımlar O P
1. Giresunspor 18 38
2. Samsunspor 18 36
3. İstanbulspor 17 34
4. Altay 18 32
5. Adana Demirspor 18 31
6. Ankara Keçiörengücü 18 31
7. Bursaspor 18 30
8. Tuzlaspor 18 30
9. Altınordu 17 28
10. Bandırmaspor 18 27
11. Adanaspor 17 21
12. Ümraniye 18 20
13. Boluspor 18 19
14. Akhisar Bld.Spor 18 16
15. Menemen Belediyespor 17 16
16. Balıkesirspor 18 16
17. Ankaraspor 18 10
18. Eskişehirspor 18 4
Takımlar O P
1. M. United 19 40
2. Man City 18 38
3. Leicester City 19 38
4. Liverpool 19 34
5. Tottenham 18 33
6. Everton 17 32
7. West Ham 19 32
8. Aston Villa 17 29
9. Chelsea 19 29
10. Southampton 18 29
11. Arsenal 19 27
12. Leeds United 18 23
13. Crystal Palace 19 23
14. Wolverhampton 19 22
15. Burnley 18 19
16. Newcastle 19 19
17. Brighton 19 17
18. Fulham 18 12
19. West Bromwich 19 11
20. Sheffield United 19 5
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 18 47
2. Real Madrid 19 40
3. Barcelona 19 37
4. Sevilla 19 36
5. Villarreal 20 34
6. Real Sociedad 20 31
7. Granada 20 28
8. Real Betis 20 27
9. Celta de Vigo 20 24
10. Cádiz 20 24
11. Levante 19 23
12. Getafe 18 23
13. Athletic Bilbao 18 21
14. Valencia 20 20
15. Eibar 20 20
16. Real Valladolid 20 20
17. Osasuna 20 19
18. Deportivo Alaves 20 18
19. Elche 18 17
20. Huesca 20 13