Ücretsiz izin dalgası başladı

1,3 milyon kişinin faydalandığı kısa çalışma ödeneğinin sonlandırılmasıyla birçok işletmeden ücretsiz izin haberleri gelmeye başladı. Kafe Bar Dayanışması’ndan Cengiz, “En azından bazı ihtiyaçlar karşılıyordu” dedi.

EKONOMİ 04.04.2021, 19:13
Ücretsiz izin dalgası başladı

Salgın devam ederken kısa çalışma ödeneğinin (KÇÖ) 31 Mart itibariyle sonlandırılmasını ücretsiz izin dalgasını takip etti. Kısa çalışma ödeneğinin sonlanması üzerine pek çok işletme çalışanlarını ücretsiz izne çıkarmaya başladı. İlk kitlesel ücretsiz izin haberi ise havayolu taşımacılığı yapan Onur Air ve Türk Hava Yolları’nın (THY) ikram şirketi Do&Co’dan geldi. Onur Air tüm personelini ücretsiz izne çıkarırken Do&Co’da benzer bir uygulamaya gitti. Kısa çalışma ödeneğinin kalkmasıyla kitlesel şekilde ücretsiz izin uygulamasına giden firmaların havayolu taşımacılığından gelmesi ise şaşırtıcı değil. Çünkü salgın kapsamında alınan önlemler nedeniyle durma noktasına gelen sektöreler ulaşım, turizm, eğlence ve hizmet işkollarında oldu.

En çok emekçiler mağdur oluyor

Küçük işletmelerden de benzer haberler geldi. Birçok kafe, bar ve restoran, ödeneğin sonlandırılmasıyla çalışanlarını ücretsiz izne çıkardı. Türkiye Esnaf Platformu Sözcüsü Murat Akbaş “Kafe, bar gibi işletmeler zaten çalışamaz haldeydi. Saat kısıtlaması nedeniyle müşteri çekemedik. Kısa çalışma ödeneğinden faydalanmak zaten zordu. Ancak bu ödenekle işçi arkadaşlarımız bir şekilde idare ediyordu. Ödeneğin kalkması nedeniyle zor durumda olan mekanlar çalışanını çıkartmak zorunda kaldı. Arkadaşlarımız ne kredi alabiliyor ne de bir borç. Esnaf da artık emekçi oldu. Bir işçiyi çıkarıp ailesinden birilerini koyuyor ve kendisi de çalışıyor. Esnaflarda birikim kalmadı. Esnaf mağdur oluyor. Emekçiler daha çok mağdur oluyorlar. Bizim sorunlarımızın çok ötesine geçti emekçilerin sorunu. Bu iktidarın emekçilere karşı tavrıdır ” dedi.

Yasa kalkınca ücretsiz izne çıkarıldılar

Turizm, Eğlence ve Hizmet Emekçileri Sendika Sözcüsü Ferhat Zorbay şöyle konuştu: “Arkadaşlarımız sendikamıza ulaşıyor. Yasa kalkar kalkmaz işten çıkarıldıklarını belirtiyorlar. Kulağımıza çok sık ücretsiz izin haberleri gelmeye başladı. Bu sayı daha da artacak. İşveren de bunu sopa olarak kullanacak tabi ki. İşletmeler, esnaflar zaten 5 kişi çalışıyorsa 2 kişiye dönmüştü. Şimdi o sayıyı da düşürerek 1 kişiye inecek bu sayı belki de. Kayıtsız 4 milyona yakın çalışan var bu sektörde. Bu arkadaşlarımızın yarısından fazlasının işsiz kalmasını bekliyoruz. İşlerine hiç geri dönemeyecek arkadaşlarımız var.”

Emekçiler borç dahi bulamıyor

Kafe Bar Çalışanları Dayanışması’dan işçi Zafer Cengiz ise kısa çalışma ödeneğinin kaldırılması ardından ücretsiz izne çıkarılan işçilerin üzerindeki ekonomik yükün oldukça arttığını belirtti. Herhangi bir güvencesi olmayan, kirada oturan emekçilerin ekonomisinin çöktüğünü aktaran Cengiz şöyle konuştu: “Sigortaları yatmaması nedeniyle dar boğazda olan işçiler kredi de çekemiyorlar. Bu da son dönemde artan geçim sıkıntısı kaynaklı intiharların nedeni oldu. Henüz yansımalarını görmüş değiliz. Ay sonu itibariyle evlerine girecek para miktarının düşüşüyle bu durumun yansımalarının da o zaman kamuoyuna yansıyacağı anlamına geliyor.”

Ödeneğin kaldırılmasıyla kafe, bar, restoran ve otel gibi yerlerde ücretsiz iznin arttığına değinen Cengiz mayıs ayı sonunda işten çıkarma yasağının da sonlanacağına dikkat çekerek “İşçi çıkarma yasağının kalkması ile birlikte kısa çalışma ödeneğinden faydalanan 3,7 milyon işçinin önemli bir bölümü işsiz kalacak” dedi.

Zafer Cengiz kısa çalışma ödeneğinin işçilere sağladığı kolaylıkları ise şu şekilde anlattı: “İşçiler açısından en azından kira ve gıda ihtiyaçlarının belli bir bölümünü karşılıyordu. Yaşam koşullarının ağırlığı karşısında borçlanarak da olsa hayatta kalmalarını sağladı bu yardımlar. Ödenek ve yardımlardan yararlandırılmayan işçilerin intihar haberlerini hep birlikte duyuyoruz.”

Salgın boyunca kısa çalışma ödeneğinden 3,7 milyon emekçi faydalandı. Mart sonu itibariyle resmi rakamlara göre ödenekten 1,3 milyon işçi faydalanıyordu. Salgın sürecinde 2,5 milyon işçi ise ücretsiz izne çıkarıldı. İşçilere Aralık ayına kadar günlük 39, asgari ücrete zam yapılmasının ardından ise günde sadece 47 liralık destek sağlandı. Meclise getirilen son yasa teklifinde ise işçiye yine sefalet ücreti öneriliyor. Buna göre ücretsiz izindeki işçiye verilen desteğe yapılması teklif edilen artış günlük 3 lira. İşçi 47 lira yerine 50 liraya mahkum edilmek isteniyor. Öte yandan AKP’li Cumhurbaşkanı Erdoğan, 13 Nisan-12 Mayıs arasındaki tarihleri kapsayan ramazan döneminde tam kapanmaya geçilmesiyle birlikte kafe ve restoran çalışanlarına bin 500 lira destekte bulunulacağını aktardı. Ancak bu destekten kimin hangi şartlarda, nasıl yararlanacağına dair herhangi bir detay henüz paylaşılmış değil.

Yorumlar (0)
19°
açık
Namaz Vakti 17 Haziran 2021
İmsak 03:24
Güneş 05:24
Öğle 13:10
İkindi 17:10
Akşam 20:46
Yatsı 22:37
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 40 84
2. Galatasaray 40 84
3. Fenerbahçe 40 82
4. Trabzonspor 40 71
5. Sivasspor 40 65
6. Hatayspor 40 61
7. Alanyaspor 40 60
8. Karagümrük 40 60
9. Gaziantep FK 40 58
10. Göztepe 40 51
11. Konyaspor 40 50
12. Başakşehir 40 48
13. Rizespor 40 48
14. Kasımpaşa 40 46
15. Malatyaspor 40 45
16. Antalyaspor 40 44
17. Kayserispor 40 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 40 38
20. Gençlerbirliği 40 38
21. Denizlispor 40 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 38 86
2. M. United 38 74
3. Liverpool 38 69
4. Chelsea 38 67
5. Leicester City 38 66
6. West Ham 38 65
7. Tottenham 38 62
8. Arsenal 38 61
9. Leeds United 38 59
10. Everton 38 59
11. Aston Villa 38 55
12. Newcastle 38 45
13. Wolverhampton 38 45
14. Crystal Palace 38 44
15. Southampton 38 43
16. Brighton 38 41
17. Burnley 38 39
18. Fulham 38 28
19. West Bromwich 38 26
20. Sheffield United 38 23
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 38 86
2. Real Madrid 38 84
3. Barcelona 38 79
4. Sevilla 38 77
5. Real Sociedad 38 62
6. Real Betis 38 61
7. Villarreal 38 58
8. Celta de Vigo 38 53
9. Granada 38 46
10. Athletic Bilbao 38 46
11. Osasuna 38 44
12. Cádiz 38 44
13. Valencia 38 43
14. Levante 38 41
15. Getafe 38 38
16. Deportivo Alaves 38 38
17. Elche 38 36
18. Huesca 38 34
19. Real Valladolid 38 31
20. Eibar 38 30